Afgelopen zaterdag werd mij door Sjer Peeraer van SP Innovation zeer vriendelijk de mogelijkheid geboden om eens te rijden met een Toyota Plug-in Prius. In het kort is dit een Toyota Prius hybride auto waarin een grotere accu geplaatst is, en een extra computer waarmee de energie in deze accu zo slim mogelijk gebruikt kan worden. Deze accu kan, in tegenstelling tot de standaard Prius, vanuit het stopkontakt opgeladen worden.

De standaard Toyota Prius is een hybride auto waarin de verbrandingsmotor wordt aangevuld met een elektromotor die wordt gevoed uit een accu. Deze elektromotor levert energie aan de wielen als dit nodig is (bv. bij optrekken) en kan energie opslaan als er energie over is (bv. bij remmen of heuvelaf rijden). De accu + elektromotor werken als een soort ‘slim vliegwiel’ waardoor een Prius in de praktijk een verbruik kan halen van zo’n 5l / 100km, wat voor een auto van een dergelijk formaat erg laag is. Het Europese model van de Prius heeft een zgn. ‘EV-modus’ waarin de auto een korte afstand met lage snelheid puur elektrisch kan rijden. Als de accu dan leeg is slaat de verbrandingsmotor aan die de accu weer oplaadt. De accu kan niet worden opgeladen uit het stopkontakt, alle energie komt dus via de verbrandingsmotor uit benzine.

Een Plug-in Prius werkt anders: de capaciteit van de accu is flink vergroot (van 1,2kWh naar 9 kWh) en er is een extra computer geplaatst die het samen mogelijk maken dat de auto grotere afstanden puur elektrisch af kan leggen. Ook kan de Prius in een zgn. ‘charge-depleting‘ modus werken, dit houdt in dat de energie uit de accu tijdens de hele rit wordt ingezet om de verbrandingsmotor te ondersteunen. De verbrandingsmotor laadt de accu dan niet op, de accu kan na een rit uit het stopkontakt opgeladen worden. Hierdoor is een verbruik in de praktijk mogelijk van zo’n 2l / 100km (+ daarbovenop uit het stopkontakt zo’n 6kWh / 100km). Dit kost dus aan brandstofkosten (2 * € 1,40) + (6 * € 0,225) = € 4,15 / 100km. Vergelijk dat met een auto van vergelijkbaar formaat die een verbruik van zo’n 7l / 100km kan hebben, dit kost op dit moment zo’n € 9,80 / 100km.

Behalve het geld is er natuurlijk het primaire energieverbruik: benzine wordt gemaakt van aardolie, een eindige grondstof waarvan de prijzen de pan uit rijzen, en die allerlei nare milieu-efecten veroorzaakt. Elektriciteit kan duurzaam opgewekt worden uit stromingsbronnen (zon, wind, water) waar een dergelijke auto dus gedeeltelijk op kan rijden. Als met de auto 20000km per jaar wordt gereden is jaarlijks zo’n 1200kWh nodig, dit kan op de meeste woonhuizen vrij gemakkelijk opgewekt worden met zonnestroompanelen. En anders biedt een abonnement op groene stroom of een lidmaatschap van een windturbine-coöperatie uitkomst.

Het rijden is erg comfortabel. Ik had nog nooit een langere afstand in een Prius gereden, dus dat was sowieso even wennen. De overgang tussen de elektromotor en de verbrandingsmotor is vrijwel niet merkbaar, alleen het schema op het schermpje op de middenconsole laat zien dat er wordt overgeschakeld. De normale Prius kan worden ‘gedwongen’ puur elektrisch te rijden, maar dit kan alleen bij lage snelheden en voor heel korte afstanden.

De Plug-in Prius heeft na de ombouw een extra computer die de standaard computer van de Prius een beetje voor de gek houdt. Hij houdt de standaard computer voor dat de omstandigheden (accu-laadniveau e.d.) continu dusdanig zijn dat de auto onder veel meer omstandigheden puur elektrisch kan rijden of dat de verhouding elektromotor/verbrandingsmotor dusdanig wordt aangepast dat een zeer laag verbruik gerealiseerd wordt. Het is verbluffend om op het schermpje te zien dat het verbruik zo rond de 2l / 100 km blijft schommelen en in de stad zelfs zakt naar 0l / 100km.

Het systeem is in een vrij ver gevorderd systeem van ontwikkeling, maar wordt nog niet in serie geproduceerd. Vooral het nog vrij nieuwe type accu houdt serieproductie op dit moment – helaas – nog tegen. Een groot bedrijf als Toyota kan zich het risico natuurlijk niet veroorloven dat de levensduur van de accu erg kort blijkt te zijn of dat er andere onvoorziene problemen optreden. Het systeem moet worden ingebouwd in een bestaande Prius en is niet goedkoop. Voor zo’n € 12750 wordt een Prius omgebouwd naar Plug-in Prius en de vraag is of je dat in financiële zin terugverdient. Maar zoals altijd met dit soort nieuwe ontwikkelingen zijn de eerste kopers altijd duur uit en zakt de prijs van de daarop volgende generaties. Op dit moment wordt deze ombouw vooral gedaan door bedrijven die daarmee aan willen geven voorop te willen lopen bij duurzame ontwikkelingen. Voor particulieren is het financieel nog niet interessant, hoewel er vooral in de VS toch wat liefhebbers mee rondrijden.

Om eerlijk te zijn was ik nooit zo enthousiast over de Prius. Het verbruik was mooi voor een auto van dit formaat maar met een veel kleinere auto is een veel lager verbruik haalbaar, simpelweg omdat dan minder massa verplaatst hoeft te worden. Maar dit lage verbruik – ook als de verbruikte elektriciteit wordt meegerekend – belooft veel voor de toekomst. Ik zie de hybride- en de plug-in hybride auto vooral als ontwikkelingsstappen in de richting naar een puur elektrische auto. De verbrandingsmotor is simpelweg inefficiënt en daar kan ook niet heel veel meer aan verbeterd worden. De grootschalige productie van de plug-in hybride auto’s zal de ontwikkeling van betaalbare, robuuste accu’s met een hoge capaciteit een grote impuls geven waardoor puur elektrische voertuigen steeds sneller dichterbij zullen komen.

Koop ik een Plug-in Prius? Nee. Op dit moment heb ik gelukkig geen auto nodig, en ik zou dan toch liever kiezen voor een veel kleinere auto omdat je daarmee ook veel energie uitspaart bij de productie e.d. Daarbij is de totale prijs van een nieuwe Prius + de ombouw enigszins boven mijn budget, helemaal omdat ik waarschijnlijk vrij weinig kilometers zal rijden als er weer een auto komt. Voor de prijs van een Prius + ombouw koop je drie à vier Toyota Aygo’s, of één Aygo en dik 20.000 liter benzine.

Maar de de Plug-in Prius is een geweldige auto als je van techniek houdt. Het standaard scherm op de middenconsole laat haarfijn de energiestromen in de Hybrid Synergy Drive zien en ook het verbruik. Het extra schermpje van de ombouwset laat ook nog het gevraagde vermogen zien, welke van de twee motoren welk deel van het vermogen levert en nog veel meer interessante data.

Het lage verbruik en de mogelijkheid een deel van de benodigde energie duurzaam op te wekken spreken me ook zeer aan. Ik vond het geweldig om in deze auto te rijden en ik hoop dat hier veel mooie ontwikkelingen uit voortkomen. Het woord Prius betekent in het Latijn niet voor niets ‘vooroplopend, leidend’, ik denk dat de Plug-in Prius dit nog veel meer waar maakt.

Voor meer informatie over de Plug-in Prius kunt u zich wenden tot:

SP Innovation
Sjef Peeraer
WTC Tower A, 10th Floor
Strawinskylaan 1011
1077 XX Amsterdam
Tel.: 020-6734850
www.spinnovation.com