SolarWebsite.nl – information and news about renewable energy, electric cars and the World Solar Challenge

Solar Days 2010

Net zoals vorig jaar worden in mei weer de Solar Days georganiseerd, en daarbij horen ook de open dagen van mensen met bv. een zonnestroominstallatie en/of een zonneboiler. Vorig jaar hebben wij er ook aan meegedaan, met aardig succes: acht mensen kwamen in de loop van de dag langs en die heb ik zo goed mogelijk laten zien wat er binnen een verder normaal huishouden allemaal mogelijk is aan energiebesparing.

Dit jaar zijn de Solar Days en de open dagen van 8 tot 16 mei 2010, en ik heb me opgegeven voor zaterdag 15 mei. Dus als je onze zonnestroominstallatie eens wil bewonderen, kom die dag gerust langs! Is Hilversum je te ver dan is hier een kaartje te vinden waar alle deelnemers op zullen staan.

Heb je zelf zonnestroompanelen, een zonneboiler, een warmtepomp of een op een andere manier interessante duurzame woning dan kan ik je aanraden je op te geven, het is echt ontzettend leuk en je hebt de mogelijkheid mensen die er niet veel van weten goed te laten zien wat e.e.a. precies inhoudt.

Somber weer

De laatste paar weken heb ik doorgebracht in een soort winterslaap. Het sombere weer zorgde ervoor dat ik me slechts met veel moeite door de dag heen kon slepen, en mijn website bijwerken was er helemaal niet bij. Net zoals de zonnestroompanelen kon ik wel wat extra licht gebruiken.

Een paar keer wat extra kunstlicht, maar ook de laatste paar zonnige dagen, hebben me er weer een beetje bovenop geholpen. Ik heb er nog nooit zo sterk last van gehad, maar het is dan ook een ongewoon sombere winter geweest. Hoe dan ook hoop ik de komende tijd wat meer te kunnen posten.

Zoals de titel al aangeeft kunnen we morgen stemmen voor de gemeenteraadsverkiezingen en één van de belangrijke thema's in elke gemeente is energie en duurzaamheid. Vooral in mijn woonplaats Hilversum is er nog een lange weg te gaan, zo zijn er nauwelijks zonnestroompanelen en zonneboilers te bekennen, en ook staan er binnen de gemeente vrij oude woningen met veelal een matige staat van isolatie. Hoewel er aardige subsidies zijn voor duurzame maatregelen zoals isolatie is het bestaan ervan bij de meeste inwoners volgens mij onbekend, en we zitten zoals landelijk bekend met een groot (auto)verkeersprobleem.

Vorige maand heb ik alle verkiezingsprogramma's van de Hilversumse lokale partijen uitgeplozen op hun duurzame punten, en daarin helemaal niets gevonden over Peak Oil. Ik heb alle partijen een e-mail gestuurd met de vraag of ze bekend zijn met dit begrip, en ik heb van slechts vijf (van de negen) partijen een e-mail teruggehad. Groenlinks, CDA, ChristenUnie en SP stuurden me een inhoudelijke mail terug waarin ze aangaven op de hoogte te zijn van Peak Oil. Hart voor Hilversum mailde mij dat ze niet goed wisten wat Peak Oil was, en of het mogelijk was om ze dat uit te leggen. Een paar dagen later had ik Meindert Ruitenburg op visite en heb ik hem zo goed en zo kwaad uitgelegd wat Peak Oil is en wat ik denk wat voor gevolgen het voor Hilversum gaat hebben.

Hoe blij ik ook was met de e-mails die ik retour ontving, het verwonderde mij toch dat er nauwelijks concrete doelen genoemd werden. Zinnen als "........ moet gestimuleerd worden" en "partij X wil .......... stimuleren" komen vaak voor, maar nergens lees ik concrete zaken met meetbare einddoelen als (bijvoorbeeld) "in 2014 moet het energieverbruik van Hilversum met xx% gedaald zijn". Dat is jammer, want roepen dat men iets wil is één ding, maar iets concreets voorstellen en zich daar achteraf ook op laten afrekenen is iets heel anders. (ChristenUnie is de enige partij die in hun verkiezingsprogramma ruimte heeft vrijgemaakt om te laten zien wat ze in de afgelopen regeerperiode voor elkaar gekregen hebben. Het is aardig als meer partijen dit zouden doen, of beter nog: als een onafhankelijke organisatie dit zou doen.)

PvdA, VVD, Leefbaar Hilversum en D66 hebben mij niet teruggemaild.

Hoe dan ook, morgen kan er dus gestemd worden. Wat je stemt maakt me niet zoveel uit, maar ga in ieder geval stemmen. Niet stemmen is zonde, en ontneemt je naar mijn mening ook het recht om later te zeuren over beleid. Stemmen in Hilversum kan op wel 42 lokaties van 07:30 tot 21:00, dus er is geen excuus om het niet te doen. Vergeet stempas en identiteitsbewijs niet!

Sneeuw op de panelen

Toen ik gisterochtend omhoog keek toen ik naar mijn werk ging zag ik dat er op ons dak nog sneeuw lag - en op de daken van al onze buren niet meer.

Ik vermoed dat dat komt doordat ik vorig jaar een luik gemonteerd heb in het trapgat naar zolder, waardoor warme lucht uit het huis niet op kan stijgen en door het dak verloren kan gaan.

Het nadeel is dus wel dat er ook vrij lang sneeuw op de zonnestroompanelen blijft liggen, maar door de lage opbrengsten in dit jaargetijde maakt dat niet zoveel uit. De hoeveelheid energie aan aardgas die dit bespaart is vrijwel zeker veel meer dan de hoeveelheid energie aan zonnestroom die we mislopen.

Kombikraftwerk

Duitse woorden kunnen zo lekker krachtig klinken. 'KOMBIKRAFTWERK'. Dit woord klinkt niet alleen krachtig, het is het ook in betekenis.

Een veelgehoord argument tegen elektriciteitsopwekking uit duurzame stromingsbronnen zoals zon en wind is dat de opbrengst op een gegeven moment niet te voorspellen valt en dat er, zo wordt dan gezegd, voor elke MW aan bijgeplaatste zonne-/windenergie ook een MW aan fossiele elektriciteitscentrale bijgeplaatst moet worden om de elektriciteitslevering ook bij duisternis/bewolking/windstilte op te kunnen vangen. Dit argument klinkt in eerste instantie heel aannemelijk en het wordt daarom door veel mensen geaccepteerd.

Het is echter geen goed argument, en wel om twee redenen:

1. Tot een aandeel van zo ongeveer 20-25% duurzame opwek in de elektriciteitsmix is er geen enkel probleem. De schommelingen in opwek gaan volledig op in de normale schommelingen van verbruik. Anders gezegd: de fossiele opwekkers - die bij deze percentages de basisopwek vormen - heb nauwelijks last van de duurzame opwekkers. Ze zullen alleen vaker merken dat er teruggeregeld of zelfs afgeschakeld moet worden - en dat is natuurlijk precies de bedoeling. Ook hogere percentages duurzame opwek, 40 en 50% worden wel genoemd, is er nog niet veel aan de hand. Het weer is een paar dagen van te voren vrij nauwkeurig bekend en daarom kan goed voorspeld worden hoeveel energie er beschikbaar is. Bij tekorten kan stroom uit het buitenland ingekocht worden, bijvoorbeeld via de NorNed-kabel vanuit Noorwegen. Omdat in Noorwegen heel veel van waterkracht gebruik wordt gemaakt is daar iets bijzonders mogelijk: sommige waterkrachtcentrales kunnen water bij stroomoverschot terug omhoogpompen waardoor energieopslag mogelijk wordt.
2. Ook bij nog veel hogere percentages duurzame opwek - tot wel 100% - kunnen we zonder fossiele centrales. Het geheim? Een slim gestuurd elektriciteitsnet. Aan de universiteit van Kassel, in Duitsland, heeft men onderzoek gedaan naar hoe zo'n volledig op duurzame opwek draaiend net toch in alle gevallen aan de vraag kan voldoen. Het experiment nam drie windparken, twee biomassacentrales, een aantal zonnestroomcentrales en een waterkrachtcentrale met opslagmogelijkheid en koppelde deze d.m.v. en computernetwerk aan elkaar. Het doel was om voor langere tijd een vastgesteld percentage van het Duitse elektriciteitsverbruik op te wekken, puur uit duurzame bronnen. Hiervoor werd het totale verbruik van Duitsland gemonitord, en werden de duurzame bronnen precies zó geregeld dat ze het afgesproken percentage van de vraag opwekten. Als het bv. in Zuid-Duitsland bewolkt was zodat de zonnestroominstallaties daar weinig elektriciteit produceerden, waaide het waarschijnlijk in Noord-Duitsland zodat het windpark daar dat op kon vangen. Bij te weinig productie uit de stromingsbronnen werd de biomassacentrale bijgeschakeld waardoor levering van het afgesproken deel altijd gegarandeerd was. Niet alleen tekorten moesten opgevangen wordt: ook een teveel aan productie moet voorkomen worden. Hiervoor werd de waterkrachtcentrale gebruikt. Als het in meerdere regio's tegelijk zonnig was én hard waaide pompte de waterkrachtcentrale het water uit het dal omhoog naar het hoger gelegen reservoir. Bij tekorten liep het water weer omlaag en werkten de pompen als generatoren zodat stroom werd opgewekt. Hiermee kon elektriciteit dus opgeslagen worden.

Dit experiment maakt duidelijk dat de volledige elektriciteitsvoorziening in theorie op duurzame bronnen kan draaien. Nu betekent 'in theorie' meestal 'in de praktijk niet echt' maar dit experiment laat volgens mij zien dat het ook in de praktijk prima mogelijk is. Een basisvoorwaarde is natuurlijk dat er voldoende duurzame opwekcapaciteit is - dat is in Duitsland steeds meer het geval maar in Nederland blijven we helaas achter.

Hoe dan ook is dit een zeer interessant experiment omdat het aantoont dat als we echt zouden willen we prima zonder fossiele brandstoffen zouden kunnen, in ieder geval voor wat betreft de elektriciteitsopwekking. Het volgende filmpje vat samen hoe e.e.a. werkt:

Get the latest Flash Player to see this player.

In het televisieprogramma Buitenhof werd vandaag aandacht besteed aan duurzaamheid in Nederland. Aan tafel schoven aan Diederik Samson (Tweede Kamerlid voor de PvdA), Wubbo Ockels (ex-astronaut en hoogleraar duurzame technologie aan de TU Delft), Bouwe de Boer (energiecoördinator Leeuwarden) en Marco van Veen (directeur van SolarNRG, toevallig het bedrijf wat onze zonnestroompanelen geplaatst heeft).

De uitzending is op zich niet oninteressant, maar begint inmiddels te lijken op een vastgelopen grammofoonplaat: de mensen uit de praktijk zijn totaal ontevreden over de regelingen zoals die op dit moment in Nederland bestaan, en de politiek (in dit geval vertegenwoordigd door Diederik Samson) vindt dat het allemaal wel meevalt.

De uitzending wordt dinsdag 12 januari 2010 herhaald, en is ook online te bekijken.