Begin

Toen ik een jaar of 17 was (ongeveer 1992) kreeg ik een catalogus in handen van het Duitse elektronica postorderbedrijf Conrad Electronic, wat toen net pas in Nederland actief was. Dat bedrijf verkoopt van alles op het gebied van elektronica, van weerstandjes en bouwpakketten tot zendapparatuur en modelbouwspullen. Dagenlang kon ik bladeren door het enorm dikke boek en dromen van wat ik wilde hebben en wilde bouwen. Eén van de zaken die ze verkochten waren zonnestroompanelen, in alle soorten en maten, van kleine amorfe paneeltjes van 10×10 cm tot grote panelen van 100Wp en meer. De grote panelen waren enorm duur – fl. 1000,- en meer – en dat kon ik destijds niet betalen. Van mijn spaargeld kocht ik een paar kleine paneeltjes en laadde daar oplaadbare batterijen mee op en liet een radio werken. Die kleinschalige experimenten wakkerden mijn belangstelling voor zonnestroom sterk aan, het fascineerde me mateloos hoe een vierkant stuk glas zonder bewegende delen uit zonlicht elektriciteit kon maken.  Ik had echter nog geen geld of ruimte om grote zonnestroompanelen te kunnen plaatsen, dus ik zou nog wat geduld moeten hebben.

Het eerste ‘echte’ paneel

Een paar jaar later woonde ik op mezelf, in een gehuurde verdieping. Helaas was er nog steeds geen ruimte om een grote zonnestroom-installatie te plaatsen maar het bleef toch kriebelen. Het budget nam langzaam wat toe en dus kocht ik een 20Wp-zonnestroompaneel, een 12V accu, een laadregelaar en een 12V spaarlamp. Het paneeltje leverde ‘s zomers voldoende elektriciteit om de spaarlamp te laten branden, mijn laptop te laten werken en de accu’s van wat mobiele apparatuur op te laden. ‘s Winters werd er nauwelijks energie geproduceerd, doordat mijn dakterras vrij beschut tussen de bomen lag. Dit systeem heeft een paar jaar probleemloos gedraaid, en ik heb er veel van geleerd.

In diezelfde periode kwam internet sterk op en verschenen er vele websites over zonnestroom, duurzaamheid en alles wat daarmee samenhangt. Daardoor werd bij mij de interesse gewekt om meer te weten te komen over energie en milieu. Mede daardoor ging ik mijn energieverbruik eens kritisch bekijken en heb ik een begin gemaakt met het efficiënter maken van mijn huishouden. Na de aanschaf van een energiemeter kwam ik er bijvoorbeeld achter dat mijn derdehands koelkast bijna 900kWh per jaar verbruikte (nu ongeveer ons complete jaarverbruik). Ik heb overal spaarlampen geplaatst, A-klasse witgoed gekocht en hier en daar stekkerblokken met schakelaar geplaatst om sluipverbruik weg te nemen. Omdat ik geen eigen energiemeters had (energie zat bij de huur in) kon ik niet goed beoordelen hoeveel dit scheelde maar het moet veel geweest zijn.

Eerste netgekoppelde installatie

Weer een paar jaar later ging ik samenwonen met mijn vriendin, in een huurflat op de bovenste verdieping. Het 20Wp-paneeltje plaatste ik weer op het dak dat werkte daar prima. Toch begon het nu te kriebelen om eens met het ‘echte werk’ te beginnen. Ik heb me zeer grondig voorbereid door alles over zonnestroom te lezen wat los en vast zat. Ook heb ik heel wat mailtjes gewisseld met mensen die er veel van af leken te weten (o.a. Floris Wouterlood en Peter Segaar) zodat ik precies wist waar ik aan zou beginnen. Ook heb ik een tijd moeten sparen, het kostte een boel geld en ik wilde er per sé niet voor hoeven lenen. De verhuurdersorganisatie verleende toestemming om de installatie te mogen plaatsen en in juni 2006 heb ik de knoop doorgehakt: bij SolarNRG bestelde ik een doe-het-zelf-installatie van 555Wp.

Het plaatsen hiervan op het dak was wel veel werk doordat alle onderdelen incl. 225kg aan ballast (stoeptegels) vier trappen en een ladder opgesjouwd moesten worden, maar binnen een avondje stond alles op het dak en werden de eerste kWh’s geproduceerd. In diezelfde periode ben ik deze website begonnen, eerst nog onder het ingewikkelde adres van onze toenmalige internetprovider maar later onder het makkelijker te onthouden adres www.solarwebsite.nl.

De verhuurdersorganisatie was zo onder de indruk van dit initiatief van één van hun huurders dat ze een verslaggever en fotograaf van het huurderskrantje stuurden, en een tijdje later stond er een stukje over onze installatie in dat blad.

Uitbreiding I

Ik was zeer in mijn nopjes met de installatie zoals die op het dak stond maar het begon na een tijdje toch weer te kriebelen. De installatie produceerde ongeveer de helft van ons verbruik en vrij automatisch ontstond bij mij de wens om de installatie uit te breiden zodat hij een groter deel van ons verbruik zou produceren. Nu was de ruimte op het dak beperkt, o.a. door een schoorsteen die flink wat schaduw gaf, en ook het budget had natuurlijk beperkingen. Daarom kocht ik begin 2007  op marktplaats een tweedehands installatie van 300Wp, wat het totaal dus op 855Wp bracht. De installatie produceerde ongeveer 80% van ons verbruik.

Verhuizing + uitbreiding II

Eind 2007 kochten we onze huidige woning waar we in januari 2008 introkken. De zonnestroominstallatie namen we uiteraard mee maar heeft de eerste paar maanden in de schuur gestaan tot we het huis op orde hadden. In die periode heb ik ook diep na zitten denken over de keus of ik ze zelf zou plaastsen of dat ik het zou laten doen. Uiteindelijk is mijn keus gevallen op ‘laten doen’ (ook weer door SolarNRG) omdat onze woning een schuin dak heeft en ik enigszins last heb van hoogtevrees. Daarnaast heb ik er voor gekozen de installatie tegelijk te laten uitbreiden met 510Wp omdat ons dak niet netjes op het zuiden ligt maar op west-zuid-west, en dit geeft een lagere jaaropbrengst. Ook verwachtte ik in onze nieuwe woning een hoger elektriciteitsverbruik omdat er een grote elektrische oven in zit, hier en daar wat inbouw-halogeenverlichting en het is simpelweg een groter huis. In totaal lag er nu 1365Wp op het dak.

Zonne-afdakje: uitbreiding III

Hoewel de installatie ons elektriciteitsverbruik nu volledig dekte (zelfs meer dan dat) kriebelde er nog een ander probleem: we vonden het afdakje boven onze voordeur eigenlijk al sinds de koop van ons huis erg lelijk. Het toeval wilde dat ik voor een schappelijk prijs een 100Wp-paneeltje incl. OK4 omvormer op marktplaats tegenkwam welke precies even groot was als het afdakje boven onze voordeur. Na het maken van een paar aluminium beugeltjes kon ik het paneel eenvoudig boven de voordeur bevestigen. De OK4-omvormer, die eigenlijk voor buitenmontage gemaakt is, heb ik binnen opgehangen omdat dat de levensduur zeer ten goede komt.

Ik verwacht geen geweldig hoge jaaropbrengst, mogelijk  rond de 50kWh per jaar, maar dat geeft niet. Het ziet er leuk uit, het fonkelende blauw van het paneel is een opvallende verschijning en hij produceert nog altijd meer duurzame elektriciteit dan alle andere afdakjes in de straat. Het afdakje brengt de totale grootte van onze installatie op 1465Wp.

Uitbreiding IV

Van twee van de sponsoren van deze website, Beldezon en Harrems Zonnepanelen, kreeg ik begin 2010 een complete zonnestroominstallatie van 660Wp kado. Hoewel we ruim voldoende panelen hadden om ons verbruik te dekken kon ik dit natuurlijk niet ongebruikt in de schuur laten staan. Ik heb deze panelen op de uitbouw aan de Oost-Noord-Oost zijde van onze woning neergezet, waar ze dus niet erg optimaal staan. Ik schat dat deze opstelling op jaarbasis zo’n 25% ten opzicht van het maximaal haalbare verliest. Dat is vervelend maar ook weer niet heel erg omdat ik aan deze installatie nauwelijks kosten gehad heb.

In totaal hebben we nu dus 2125Wp aan zonnestroompanelen. Er is nu echt niet veel ruimte meer voor zonnestroompanelen dus ik verwacht dat het nu toch echt wel gedaan is met de uitbreidingen. Maar dat dacht ik vóór het plaatsen van deze uitbreiding ook

Huidige status

Onze installaties schematisch voorgesteld

Dit diagram geeft schematisch weer hoe onze zonnestroominstallatie er op dit moment (augustus 2010) uitziet. De panelen zijn niet op schaal getekend, zo is bv. het 100 Wp paneel boven de voordeur veel kleiner dan de andere panelen.

Ook te zien in het schema zijn de vijf Plugwise-pluggen waarmee ik de opbrengst van alle deelinstallaties monitor.

Onze installatie is relatief complex, dit komt vooral doordat we de diverse deelinstallaties op verschillende tijden gekocht hebben. Daardoor hebben we een ratjetoe van panelen en omvormers. De meeste mensen die in één keer een installatie van een dergelijke grootte installeren zullen kiezen voor één grote omvormer.

Ondanks de complexiteit ben ik blij dat we het op deze manier gedaan hebben. Het gaf ons de mogelijkheid de aanschafkosten te spreiden en het geeft aan hoe flexibel zonnestroom is: je kunt op elke gewenst moment uitbreiden.

Toekomst

Voor wat betreft zonnestroom zijn we nu wel klaar: op dit moment produceren alle panelen op jaarbasis samen meer elektriciteit dan we verbruiken, dus het plaatsen van meer panelen is niet nuttig. Ons verbruik zou nog iets kunnen groeien zonder dat we netto elektriciteit gaan verbruiken.

Toekomstige ontwikkelingen zullen vooral op het gebied van warmte en drinkwater zitten. Een paar wensen die ik nog heb:

• Na-isolatie spouwmuur + onderkant vloer en evt. dak
• Zonneboiler
• Wasmachine met hotfill
• Warmteterugwin-installatie voor de douche
• Regenwateropvang voor doorspoelen wc’s

Waarschijnlijk zal niet alles ook daadwerkelijk toegepast kunnen worden, zo ben ik er niet zeker van of een zonneboiler op onze vrij kleine zolder toepasbaar is zonder de ruimte onbruikbaar als leefruimte te maken. Als blijkt dat een zonneboiler niet handig/mogelijk is laat ik de hotfill-wasmachine ook varen want ik kan beter zelf opgewekte zonnestroom gebruiken dan fossiel aardgas. Zo blijven er altijd afwegingen, maar dat houdt het leuk en interessant.